About this ebook
Yaban Ördeği, bir ailenin kırılgan mutluluğu ile “mutlak hakikat” arasındaki ölümcül gerilimi sahneye taşır. Uzun bir ayrılığın ardından kasabasına dönen Gregers Werle, dostu Hjalmar Ekdal’ın huzurlu görünen evine konuk olur. Fakat bu ev, suskunlukların ve iyi niyetle örülmüş yalanların üzerine kuruludur. Gregers’in ideâli nettir: Her şey açığa çıkmalı, karanlıkta kalan hiçbir şey kalmamalıdır.
Ancak hakikat her zaman iyileştirici değildir.
Ekdal ailesi, geçmişin yükünü görmezden gelerek ayakta kalmayı başarmıştır. Bir baba hayalî bir icadın peşinde onurunu arar; yaşlı bir adam tavan arasında eski av günlerini yaşatır; küçük Hedvig ise yaralı bir yaban ördeğinin sığındığı düşsel dünyada kendine bir sığınak kurar. Bu düzen kırılgandır ama işlevseldir. Gerçeğin müdahalesi ise yalnızca sırları değil, umutları da sarsar.
Ibsen bu oyunda, ideâlizm ile merhamet arasındaki ince çizgiyi sorgular ve insanın hakikatle kurduğu ilişkinin bedelini sahneye taşır.
Discover more
About the author
Henrik Ibsen, (1828, Skien, Norveç - 1906, Christiania (Oslo), Norveç)
Norveçli oyun yazarı ve şair, eleştirel rasyonalizm edebiyat anlayışının tiyatrodaki öncüsü, çağdaş tiyatronun kurucularındandır. Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir] Mali bunalıma düşmüş Norveçli bir tüccarın oğlu olan Ibsen, Kristiana'ya girerek üniversite adayları için düzenlenen eğitim kurslarına katılır. 1850'de ilk oyunu "Katelina"'yı yazar. Bir yıl aradan sonra Bergen'de Den Nationale Scene'ye Sahne Ozanı olarak atandıktan sonra oyun yazarlığı daha ağırlık kazanır. 188 oyunun sahnelenmesinde yer alır. Norveç Tiyatrosu'nun sanat yönetmeni olur. Tiyatro iflas edince maddi güçlükler yaşar ve kendisine yardım bağlanması için Norveç Parlementosu'na başvurur. 1863’te Norveç'te Kristiana Tiyatrosu'nda sanat danışmanı olur ve burs için yine hükümete başvurduğunda kendisine "burs değil, iyi bir dayak gerektiği" yanıtını alır. "Tatlı İsteyenler" adlı oyunun başarı kazanması üzerine hükümet yurt dışına geziye gidebilmesi için kendisine bu sefer mali yardımda bulunur. Dönemin en ünlü yazarı Björnstjerne Björnson'dan mali destek görerek 1864'te İtalya'ya gider ve zaman zaman Norveç'e dönsede uzun süre yurt dışında kalır.
Batı tiyatrosu üstünde derin etkiler bırakan ve dram sanatının en büyük ustalarından sayılan Ibsen, kendi konumunu şu sözlerle yansıtır: "Yeni bir evrenin yaratılışına katkısı olanların başında geldiğim söyleniyor. Bense, tam tersine, yaşadığımız çağın birçok nedenden ötürü ancak birtakım yeni şeyler doğurabilecek, sona ermiş bir çağ olarak nitelenebileceğine inanıyorum." 19. yüzyılın diğer büyük oyun yazarları gibi romantik, bireyci ve anarşist bir dünya görüşünün etkisinde yapıtlar vermiş olan Ibsen, yazdığı eleştirel gerçekçi oyunlarda toplum bireylerinin yanılsamalarını, nevrotik ve ruhsal çalkantılarını açığa sermiş; bireyin boşa çıkan yaşam uğraşını, toplumun dış yüzü ile iç yüzü arasındaki karşıtlığın yol açtığı çelişkilerin üstesinden gelemeyişini irdelemiştir.
